برای نویسندگان
شرایط پذیرش ادبی مقالات
زبان مقاله: مقالات باید به یکی از زبانهای رسمی کشور، یعنی دری یا پشتو، و نیز به زبان انگلیسی نگارش شوند.
زبان مقاله باید روان، علمی و از نظر ادبی صحیح باشد و از بهکاربردن واژگان عامیانه یا محاورهای باید پرهیز شود.
الف: کامه: در نگارش مقالات، رعایت دقیق علایم نگارشی الزامی است. از جمله:
استفاده درست از نقطه، ویرگول، نقطهویرگول، دو نقطه، قوس، علامت سوال، علامت تعجب، دش، علامت نقلقول و سایر علایم.
آیات قرآن کریم و احادیث نبوی باید در میان قوس ویژه ﴿ ﴾ قرار گیرند.
جایگیری علایم نگارشی نسبت به واژههای قبل و بعد باید مطابق اصول نگارش باشد.
ب: نقطهویرگول (؛): در موارد زیر باید از ویرگول (کامه) استفاده شود:
- میان دو واژهای که ممکن است خواننده آنها را به هم اضافه کند.
- در دو طرف عطف بیان و بدل.
- میان چند واژه یا گروه واژههایی که از نظر دستوری نقش یکسان دارند.
- میان عبارتها و جملههای غیرمستقل و وابسته.
- برای جدا کردن اجزای آدرس.
- ارقام در جمله باید با ویرگول جدا شوند.
- پس از واژهها و عبارتهای ربطی.
- ج: نقطه (.): در موارد زیر باید از نقطهویرگول استفاده شود:
- پیش از واژهها و عبارتهای توضیحی.
- میان اجزای وابسته به یک موضوع کلی که بهصورت جملههای متعدد ظاهر میشوند.
- هرگاه در بخشهای مختلف یک جمله، ویرگولهای متعدد بهکار رفته باشد، برای جدا کردن آن بخشها از یکدیگر از نقطهویرگول استفاده میشود.
- هرگاه موضوع یک جمله بهصورت فهرستوار دستهبندی شده باشد، پس از پایان هر دسته نقطهویرگول و در آخرین دسته نقطه گذاشته میشود.
- د: دونقطه (:): در موارد زیر باید از نقطه استفاده شود:
- پس از توضیحات پاورقیها، جدولها و نمودارها.
- در پایان جمله و پس از ذکر مشخصات منابعی که در متن به آنها استناد شده است.
- برای مشخص کردن حرفهای اختصاری، بهجز حرف آخر.
- هـ: گیومه: نویسنده باید در موارد زیر از دو نقطه استفاده کند:
- پیش از نقلقولها؛ مثلاً: او در کتاب خود گفته است: «شما بودید که».
- برای جدا کردن رقمهای جزئی از کلی؛ مثلاً: جلد سوم و صفحه بیست (3:20).
نکته: پس از عنوانهای کتاب، مقاله، عنوان اصلی و فرعی و مانند آنها نباید نقطه استفاده شود.
هرگاه نویسنده عین عبارت را از کتاب، مقاله یا هر منبعی نقل کند، باید آن را درون گیومه قرار دهد.
و: قوس: نویسنده باید در موارد زیر از قوس استفاده نماید:
- عبارتهای تکمیلکننده باید درون قوس نوشته شوند.
- تاریخها باید درون قوس آورده شوند.
- در صورت ذکر مثال، مثال باید درون قوس قرار گیرد.
- ارجاعها و ذکر منابع باید درون قوس آورده شوند.
- علایم اختصاری باید درون قوس نوشته شوند.
نکته: هرگاه نویسنده در متن مقاله احادیث یا آیات قرآن کریم را بیاورد، احادیث و آیات باید بین قوس ﴿ ﴾ قرار داده شوند.
علایم نگارشی
قواعد دستور زبان
جدا نویسی با یک فاصله
واژههایی که همیشه باید جدا نوشته شوند:
- «ای»، مانند: ای خدا
- «همین» و «همان»، مانند: همینجا، همان کتاب
- «هیچ»، مانند: هیچیک
- «می» و «همی»، مانند: میرود و همیگوید
واژههایی که همیشه جدا نوشته میشوند، اما استثنا دارند:
- «این» و «آن»، مگر در: آنچه، آنکه، اینکه، اینها، آنها، اینجا، آنجا، وانگهی
- «چه»، مگر در: چگونه، چقدر، چطور، چنان، چرا
- «بی»، مگر اینکه واژه بسیط باشد، مانند: بیهوده و بیجا
- «هم» باید از واژه پس از خود جدا نوشته شود، مگر اینکه: واژه بسیط باشد (همشهری، همشیره، همسایه)، جزء دوم تکهجایی باشد (همدرس، همکار)، یا جزء دوم با حرف مصوت «آ» آغاز شود (هماهنگ، هماورد)
- «به» همواره جدا نوشته شود، مگر در موارد استثنایی از نظر قواعد دستوری
- «که» همواره جدا از واژه قبل نوشته شود، مگر در: بلکه، آنکه، اینکه
- «چه» از واژه پیش از خود جدا نوشته شود، مگر در: آنچه، چنانچه
- «را» همواره جدا نوشته شود، مگر در: چرا، مرا
- «تر» و «ترین» همیشه جدا نوشته شوند، مگر در: بهتر، مهمتر، کمتر، بیشتر
پیوستنویسی بدون فاصله ـ نیمفاصله
مهمترین مواردی که نویسندگان مقالات مجله علوم طبی شفا باید از نیمفاصله استفاده کنند، عبارتاند از:
املاء و انشای اصطلاحات
- پیشوند «می-»، مانند: میروم
- واژههای دارای پیشوند «بی-»، مانند: بیدغدغه
- ترکیبهای عطفی واژهها، مانند: حملونقل، کسبوکار و ...
- حرف اضافه «به» + اسم، مانند: بهآسانی، بهدرستی
- حرف اضافه «در» + اسم، مانند: دراصل، درواقع
- صیغههای شخص سوم مفرد ماضی نقلی، مانند: آمدهام، آمدهای
- واژههای مختوم به «ها» بهعنوان نشانه جمع، مانند: کتابها، خانهها
- «تان»، «مان»، «شان» بعد از واژه، مانند: کتابتان، خانهشان، سخنتان، دوستمان
- وقتی جزء دوم واژه با «الف» آغاز شود، مانند: دلانگیز، عقبافتادگی، کماحساس
- وقتی یکی از اجزای واژه مرکب عدد باشد، مانند: پنجتن، هفتگنبد
- واژههای طولانی که باعث دشوارخوانی میشوند، مانند: عافیتطلبی، مصلحتبین
- «که» پس از بسیاری از واژهها، مانند: چنانکه، آنکه
و رعایت سایر مواردی که از نگاه دستوری در نگارشهای علمی ضروری است.
جملهها
- تمام واژهها باید با املای درست و استاندارد نوشته شوند.
- از اختصارات غیرمعیاری، واژههای بیگانه بدون معادل و عبارتهای ناقص باید پرهیز شود.
- سبک نگارش باید علمی، روشن، دقیق و خالی از ابهام باشد.
- جملهها باید از نظر دستوری درست، منسجم و قابلفهم باشند.
- از پیچیدگیهای غیرضروری یا جملههای بسیار بلند باید پرهیز گردد.
- فعل و فاعل باید در جای مناسب قرار گیرند و از حذف بیمنطق آنها خودداری شود.
- سبک و سیاق جملهها باید برای روانی و قابلفهمبودن بهدرستی تنظیم شود.
پاراگرافها
- در همه پاراگرافها، قواعد دستور زبان نوشتاری مقاله برای روانی و قابلفهمبودن باید رعایت گردد.
- هر پاراگراف باید دارای یک جمله موضوعی، جملههای پشتیبان و نتیجهگیری باشد.
- انسجام درونی و پیوستگی معنایی میان پاراگرافها باید رعایت شود.
- نویسنده باید در عین موجزنویسی، اطلاعات کافی برای فهم بهتر و کاملتر موضوع برای خوانندگان ارائه کند.
- ساختار جملهها و پاراگرافها باید برای رفع ابهام، عامیانهبودن و تکراریبودن اصطلاحات بررسی شود. بهجای پاراگرافهای طولانی و پراکنده، از پاراگرافهای کوتاه و متمرکز استفاده گردد.
- تعداد جملهها در هر پاراگراف کمتر از سه و بیشتر از پنج جمله توصیه نمیشود.
- آغاز هر پاراگراف باید با تورفتگی مشخص شود. به عبارت دیگر، نخستین سطر هر پاراگراف باید به اندازه 0.5 اینچ یا 1.27 سانتیمتر بیشتر از خطوط بعدی به داخل نوشته شود.
- عنوان کلیدواژهها باید بهصورت ایتالیک و مانند سطر اول سایر پاراگرافها به اندازه 0.5 اینچ به داخل نوشته شود.
نکته: پاراگراف چکیده نباید مانند سایر پاراگرافها تورفتگی داشته باشد؛ سطرهای پاراگراف چکیده باید یکسان، راستچین و تراز نوشته شوند.
درجهبندی عناوین
- عنوان مقاله باید در وسط سطر، با حاشیه عادی (2.54 سانتیمتر) از بالا، با قلم «بینازنین 12 برجسته» نوشته شود.
- فاصله عنوان مقاله از حاشیه باید به اندازه سهواحد فاصله (Triple Space) باشد.
- نام نویسنده باید زیر عنوان، در وسط سطر و با فاصله 1.5 سانتیمتر، با قلم «بینازنین 12 نازک» نوشته شود.
- رتبه علمی و محل خدمت نویسنده/نویسندگان با علامت ستاره (*) یا شماره در پاورقی همان صفحه، با قلم لوتوس نازک 12 یا بینازنین نازک 12 نوشته شود.
- مقالات دری:تیترهای سطح اول با فونت (B Nazanin, 14pt, Bold)، عناوین سطح دوم با فونت (B Nazanin, 12pt, Bold) و عناوین سطح سوم و بیشتر با فونت (B Nazanin, 12pt, Italic) و با فاصله پاراگرافی از خط بعدی و بخش قبلی نوشته شوند.
- مقالات پشتو:عناوین سطح اول با فونت (Bahij Zar, 14pt, Bold)، عناوین سطح دوم با فونت (Bahij Zar, 12pt, Bold) و عناوین سطح سوم و بیشتر با فونت (Bahij Zar, 12pt, Italic) و با فاصله پاراگرافی از خط بعدی و بخش قبلی نوشته شوند.
واژههای علمی مرتبط
- نویسندگان باید در نگارش مقاله، زبان تخصصی علمی را متناسب با رشته علمی مقاله رعایت کنند.
- از بهکاربردن واژهها یا اصطلاحات ضمنی و خیالی باید پرهیز شود و کوشش گردد در نگارش مقالات از زبان رسمی، صریح و تخصصی استفاده شود تا برای همه قابلفهم باشد.
- نویسنده باید از واژههای علمی تخصصی مرتبط با رشته و موضوع مقاله استفاده کند.
- استفاده از واژههای تخصصی باید دقیق، با معنای درست و در جایگاه مناسب باشد.
- در صورت نیاز، واژهنامه اصطلاحات در پایان مقاله پیشنهاد میشود.
واژههای علمی نامرتبط
رعایت زبان تخصصی علمی
- در صورت ضرورت استفاده از واژگان میانرشتهای، نویسنده باید دقت لازم را در کاربرد و تعریف آنها داشته باشد.
- واژگان نامرتبط با زمینه تخصصی مقاله، تنها در صورت توجیه علمی باید وارد متن شوند.
استفاده از واژهها
- از بهکاربردن واژگان مبهم، متناقض یا نامفهوم باید پرهیز شود.
- استفاده از اصطلاحات عامیانه، محلی یا غیرعلمی در متن مقاله ممنوع است.
- از تکرار بیمورد واژهها باید خودداری شود.
- در صورت وجود معادل دقیق در زبان نگارش مقاله، استفاده از واژههای بیگانه مجاز نیست.